Kasollja e xha Tomit,libri që u shit pothuajse sa Bibla!

Libri i mahnitshëm që shiti pothuajse po aq sa Bibla. Libri i shkruar nga Harriet Stowe që mbështeste çlirimin e zezakëve dhe që tronditi Amerikën raciste. Botuar për herë të parë më 20 Mars, 1852. Në shekullin e 19-të, ekzistonte një libër i mahnitshëm, i cila ishte i dyti në shitje pas Biblës. Ky ishte Barber-Thomas Shack i Greens Amerikane, Harriet Bisceor Stouu. Është botuar në 1852 dhe besohet të ketë qenë pjesë e lëvizjes separatiste të kohës. Arriti diçka unike dhe shiti miliona kopje në të gjithë botën. Në vitin e parë që qarkulloi, 300,000 kopje u shitën vetëm në Shtetet e Bashkuara. Jehona e librit ishte me të vërtetë e madhe.

Madje kur Abraham Linknoln takoi shkrimtaren e tij sapo kishte filluar lufta Civile Amerikane, thuhet se ka thënë: “Pra, kjo është zonja e vogël që bëri këtë luftë të madhe”. Babai i saj ishte një prift evangjelist, që e rriti në një atmosferë të ashpër fetare. E ndikuar nga lëvizja kundër skllavërisë, frymëzoi “Kasollja e xha Tomit”. Ajo pohoi se e shkruajti “pas udhëzimit të Perëndisë. Personazhet kryesore të librit ishin Eliza dhe xha Tomi. Ishin dy skllevër të cilët jetonin në një fermë në Kentucky që ishte pronë e një pronari të mirë, Shelby, i cili respektonte dhe i donte veçanërisht skllevërit e tij … Shelby dikur vendosë të shesë të moshuarin xha Tomi dhe djalin pesë vjeçar të Elise tek një tregtar skllevërish për të shlyer borxhet e tij. Eliza mëson planet e pronarit dhebarratiset me djalin e vetëm. Xha Tomi, megjithatë, nuk e ndjek, sepse nuk dëshiron të tradhtojë pronarin e tij.

Tregtari skllevërve kërkon Elizën, por pa ia dalë ta gjejë. Merr me vete xha Tomin dhe udhëtojnë për në Orleans. Gjatë udhëtimit të tyre, një zonjë e mirë e blen nga tregtari, për shkak se ai bëri diçka të rëndësishme për të: shpëton vajzën e saj. Shkrimtarja për të shkruar librin u bazua në ngjarje të vërteta nga jeta e skllevërve të cilët jetonin në Amerikë. U frymëzoi për historinë e xha Tomit nga jeta e Josia Henson. Ai ishte një zezak që kishte jetuar si skllav për 40 vite në Maryland. U lind në vitin 1789 në një fermë ku ishte skllav me të atin. Sipas autobiografisë së tij, atë që mbante mend nga babai i tij ishte diçka me të vërtetë e trishtuar: që e kishin fshikulluar 100 herë në shpinë dhe i kishin prerë veshin. Arsyeja? Sepse guxoi të kundërshtonte pronarin. Pronari shiti babanë e tij në Alabama kur Henson ishte ende shumë i ri dhe që nga ajo kohë kurrë nuk e pa më. U rrit me nënën e tij ndërsa vëllezërit e motrat e tij i përkisnin pronarëve të tjerë.

Hensoni i ndershëm dhe punëtor gjen rrugën e tij për liri në 1825. Atëherë, pronari i tj i kërkoi që ta çonte me 18 skllevër në Kentaki. Hanson arrin të mbledhë paratë e nevojshme për të blerë lirinë e tij. Kthehet pra, te pronari i tij, duke i dhënë $ 350 për t’i firmosur letrën e lirisë. Merr paratë, duke i thënë se të jetojë në liri duhet të paguajë taksën prej $ 1,000. Atëherë Hanson vendos të arratiset me familjen e tij. Arrijnë në Ontario dhe jetojnë atje të lirë! “Kur këmbët e mia prekën për herë të parë bregun e Ontarios, rashë poshtë, mora rërë në duart e mia, e putha dhe fillova të kërcej. Ata që më panë më menduan patjetër të çmendur”, ishin fjalët e tij në ditën e parë të lirisë. Stowe arrin diçka unike në mënyrën se si është shkruar libri i saj: Sensibilizon audiencën në një masë të madhe. Nuk janë pak ata prej mijëra amerikanëve që luftuan në luftën civile kundër skllavërisë, të cilët u prekën veçanërisht nga “Kasollja e xha Tomit”. Jugorët, në përpjekjen e tyre për të mbrojtur skllavërinë, qarkulluan një seri librash “Kundër-Tom novela”. Për vite me radhë, kryevepra e Stowe do të mbetet një nga librat më të mirë klasikë që fëmijë dhe të mëdhenj duhet ta lexojnë …K.E/

//Kalendari Enciklopedik Shqiptar//

 

Comments are closed.

%d bloggers like this:

By continuing to use the site, you agree to the use of cookies. more information

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close