Çelësat e portës mes tri kontinenteve historikisht i kanë pasur në dorë ilirët-dardanët

/Shkruan Abdulla Mehmeti

-shqiptarët, prandaj na e kanë falsifikuar historinë në këtë derexhe, na kanë përgatitur kaq shumë kurthe dhe një pjesë e oligarkisë evropiane edhe sot e pengon bashkimin kombëtar të shqiptarëve.

EMRI I QYTETIT BIZANT DHE I PERANDORISË ME TË NJËJTIN EMËR JANË LEGJENDA TË TRILLUARA GREKE DHE SLLAVE

Emri dhe legjenda greke për themelimin dhe emrin e qytetit Buzanë, 7 mijë vjet të lashtë (greqisht: Byzantion, latinisht: Byzantium), si dhe historia njëmijëvjeçare e Perandorisë Bizantine, siç i kemi mësuar deri më sot, janë rrena greke dhe sllave, të përhapura në emër të shkencës.

1. Emri i Bizantit, sipas variantit grek, është një legjendë e trilluar

Etimologjia e emrit Bizant është e panjohur, konsiderojnë disa shkencëtarë të shquar evropianë. Supozohet që emri është me origjinë Ilire-Thrake.* Ai mund të rrjedhë nga emri personal ilir ose thrak Byzas (buzë). Legjenda e lashtë greke i referohet mbretit Byzas, udhëheqës i kolonistëve megarë dhe themelues i qytetit. Forma e emrit Bizant është një latinizim i emrit origjinal.

Shumë më vonë, emri Bizant u bë i zakonshëm në Perëndim për t’iu referuar Perandorisë Roma e Re, apo Roma Lindore. Kryeqyteti i saj Kontandinia (greqisht: Konstantinopolis) qëndronte në vendin e Bizantit, qytetit të lashtë.

Emërtimi “Perandori Bizantine” u paraqit për herë të parë nga historiani Hieronymus Wolf, në vitin 1555, një shekull pasi perandoria kishte pushuar së ekzistuari. Gjatë kohës që ka ekzistuar kjo perandori, termi Bizant i referohej vetëm kryeqytetit të saj, jo edhe Perandorisë Roma Lindore.

2. Në bazë të studimeve të derisotme, në territoret ku supozohet se janë shtrirë ilirët, qytetet, krahinat dhe mbretëritë e tyre, hasen shumë emra të njëjtë, të ngjashëm, apo me kuptim të përafërt, si emrat e qyteteve Oeneum (në Tetovë, si dhe në Omish të Kroacisë), krahina dhe mbretëria e Dardanisë (Kosova e sotme dhe Maqedonia Veriperëndimore, krahina e Dardanisë në Anadoll të Turqisë së sotme); qyteti Alaksandri (në Egjipt dhe në kufirin bregdetar mes Turqisë dhe Sirisë); qyteti Pella (në Geqi dhe në Jordani, i themeluar nga Leka i Madh) etj.

3. Sipas Hartës arkeologjike të Maqedonisë**, në qytetin e sotëm të Tetovës janë zbuluar deri më sot së paku 9 lokalitete arkeologjike, Njëri ndër këto është edhe qyteti i lashtë me emrin BUZANË (Buzana), që mund të shpie në konstatimin se ky qytet ka pasur emër të njëjtë, ose të ngjashëm me qytetin e lashtë 7 mijëvjeçar Buzanë (Bizant-Byzantium), me latinizimin e emrit origjinal BUZANA (Buzani, Buzanë), siç konstaton studiuesi francez Raymond Janin.

Studimet për çështjen e emrit të qytetit Bizant (Emri i lashtë përmendet edhe me emrat: Puzanteh, Byzant, Byzantium, Byzantion, ose në shqip Buzanë/Buzani), si dhe të Perandorisë së Bizantit (Buzanit), duhet të thellohen më tej, me qëllim të eliminimit të dyshimeve, hamendjeve, falsifikimeve apo krijimit të legjendave dhe miteve të rrejshme, të cilave u kanë besuar deri më sot disa studiues shqiptarë dhe të huaj.

Emrin e sotëm Stamboll, ky qytet e ka marrë më 28 mars 1930, që në gjuhën tuke i përgjigjet kuptimit të emrit të lashtë Buzanë (në gjuhën e lashtë dhe të sotme shqipe). Vlen të përmendet me këtë rast se, ky qytet dikur kryeqendër e Perandorisë Romake Ilire Lindore dhe më vonë i Perandorisë Osmane, aktualisht është qyteti më i madh në rajon dhe Evropë, sipas numrit të banorëve dhe është qyteti me numër më të madh të shqiptarëve në botë.

* Janin, Raymond (1964). Constantinople byzantine. Paris: Institut Français d’Études Byzantines. p. 10f.

** Koco, Dimçe (1996). Harta arkeologjike e Republikës së Maqedonisë. Shkup.

(15.V.2018)

Comments are closed.

%d bloggers like this:

By continuing to use the site, you agree to the use of cookies. more information

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close